Sự phát triển của khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo và các kỹ thuật y học hiện đại đang làm thay đổi phương thức chẩn đoán, điều trị.
Trong bối cảnh Việt Nam hướng tới trở thành trung tâm khám, điều trị bệnh của khu vực và thế giới, việc đổi mới đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực ngành Y tế gắn với thực tiễn và chuẩn mực quốc tế trở thành yêu cầu cấp thiết.
Đẩy mạnh đổi mới chương trình
Sự phát triển nhanh của y học hiện đại cùng việc ứng dụng ngày càng nhiều kỹ thuật tiên tiến trong chẩn đoán, điều trị và phẫu thuật đòi hỏi đội ngũ nhân lực ngành Y tế không chỉ vững chuyên môn mà phải thành thạo kỹ năng thực hành, làm chủ công nghệ. Tuy nhiên, ở nhiều lĩnh vực chuyên sâu, đặc biệt là các chuyên ngành kỹ thuật cao, nguồn nhân lực vẫn chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Thực tế này đòi hỏi các cơ sở đào tạo phải tiếp tục đổi mới chương trình, cập nhật nội dung giảng dạy, tăng thời lượng thực hành và mở thêm các định hướng đào tạo phù hợp.
Mới đây, Trường Đại học Y Hà Nội đã đưa định hướng xạ trị vào chương trình đào tạo ngành Kỹ thuật hình ảnh y học. Định hướng đào tạo này xuất phát từ nhu cầu thực tiễn, khi những năm gần đây, số lượng cơ sở xạ trị trên cả nước tăng nhanh nhưng nguồn nhân lực kỹ thuật viên xạ trị vẫn chưa đáp ứng yêu cầu.
Theo thống kê, mỗi năm Việt Nam ghi nhận khoảng 180.000 ca ung thư mới. Thực tế, nhiều trung tâm ung bướu, bệnh viện đa khoa, bệnh viện chuyên khoa đã được đầu tư hệ thống xạ trị hiện đại nhưng lại thiếu kỹ thuật viên xạ trị được đào tạo bài bản. Khảo sát tại 48 bệnh viện điều trị ung thư có xạ trị cho thấy, cả nước hiện chỉ có khoảng 400 kỹ thuật viên xạ trị, trong khi nhu cầu thực tế lên tới 1.100-1.500 người. PGS.TS Lê Đình Tùng, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Y Hà Nội cho rằng, việc bổ sung định hướng xạ trị trong chương trình đào tạo là cần thiết, phù hợp với mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao của ngành Y tế.
Không chỉ Trường Đại học Y Hà Nội, nhiều cơ sở đào tạo y dược khác cũng đang đẩy mạnh đổi mới chương trình theo hướng tăng thực hành, lấy người học làm trung tâm và mở rộng hợp tác với các bệnh viện, cơ sở y tế trong và ngoài nước. Học viện Y – Dược học cổ truyền Việt Nam, Trường Đại học Y tế công cộng, Trường Cao đẳng Y tế Bạch Mai… đều triển khai nhiều giải pháp để sinh viên được tiếp cận môi trường nghề nghiệp từ sớm. Đây là hướng đi góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, đồng thời đáp ứng tốt hơn nhu cầu nhân lực của ngành Y tế.
Tăng cường kết nối
Theo các chuyên gia, việc mở thêm ngành, chuyên ngành mới chỉ là một phần của quá trình đổi mới đào tạo. Các cơ sở đào tạo cần chuyển từ tư duy “đào tạo những gì nhà trường có” sang “đào tạo những gì xã hội cần” và phù hợp với xu hướng phát triển của khoa học, công nghệ. Muốn vậy, chương trình đào tạo phải thường xuyên cập nhật theo yêu cầu thực tiễn, tăng thời lượng thực hành, thực tập tại bệnh viện, cơ sở y tế, đồng thời mở rộng sự tham gia của các đơn vị sử dụng lao động trong quá trình đào tạo.
Để làm được điều này, sự phối hợp giữa nhà trường, bệnh viện và doanh nghiệp giữ vai trò quan trọng. Thông qua các chương trình thực tập, thực hành lâm sàng, ngày hội việc làm hay hoạt động góp ý xây dựng chương trình đào tạo, sinh viên có thêm cơ hội rèn luyện kỹ năng nghề nghiệp, trong khi các cơ sở đào tạo có thêm cơ sở để điều chỉnh nội dung giảng dạy sát với yêu cầu của thực tiễn.
PGS.TS Nguyễn Quốc Huy, Giám đốc Học viện Y – Dược học cổ truyền Việt Nam cho biết, việc tổ chức ngày hội việc làm là một trong những giải pháp nhằm cụ thể hóa định hướng đào tạo của học viện gắn với nhu cầu thực tiễn. Đây cũng là hình thức nhằm tăng cường kết nối giữa nhà trường, người học và các đơn vị sử dụng lao động.
Ở góc độ đơn vị sử dụng lao động, Giám đốc Nhân sự Hệ thống Y tế Thu Cúc TCI Ngô Thị Hoa cho rằng, các hoạt động kết nối tuyển dụng không chỉ giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn nhân lực chất lượng cao mà còn tạo kênh phản hồi để các cơ sở đào tạo tiếp tục hoàn thiện chương trình giảng dạy. Theo bà Ngô Thị Hoa, bên cạnh kiến thức chuyên môn, các cơ sở y tế hiện nay đặc biệt coi trọng tinh thần học hỏi, thái độ nghề nghiệp, khả năng làm việc nhóm, kỹ năng giao tiếp và ý thức trách nhiệm với người bệnh. Đây là những yếu tố quyết định khả năng thích ứng và phát triển lâu dài của nhân lực trẻ trong môi trường y tế hiện đại.
Có thể thấy, trong bối cảnh ngành Y tế đang chuyển mình mạnh mẽ dưới tác động của khoa học, công nghệ và nhu cầu nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe, đổi mới đào tạo nhân lực ngành Y tế là yêu cầu tất yếu. Một chương trình đào tạo hiệu quả không chỉ trang bị kiến thức chuyên môn mà còn phải giúp người học hình thành kỹ năng thực hành, năng lực thích ứng và tư duy nghề nghiệp phù hợp với môi trường y tế hiện đại. Sự gắn kết chặt chẽ giữa nhà trường, bệnh viện và các đơn vị sử dụng lao động chính là cầu nối quan trọng để thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và thực tiễn. Đây cũng là nền tảng để xây dựng đội ngũ nhân lực ngành Y tế chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe nhân dân và hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới.
Nguồn: https://hanoimoi.vn/nang-cao-chat-luong-nhan-luc-nganh-y-te-doi-moi-cong-tac-dao-tao-dap-ung-yeu-cau-moi-1213266.html
ĐÁNH GIÁ KHÁCH QUAN
1. Về mặt lợi ích (Ưu điểm)
Bài viết chạm vào một bước ngoặt quan trọng: thay vì các trường tự quyết định “dạy gì”, bây giờ họ lắng nghe bệnh viện, cơ sở y tế, và bệnh nhân cần gì. Điều này có nghĩa đào tạo sẽ gắn với thực tiễn, không phải chỉ lý thuyết khô cứng. Kết quả là sinh viên tốt nghiệp sẽ “đi làm được ngay” chứ không cần mất thêm vài tháng hay 1 năm để thích ứng. Từ góc độ nhà tuyển dụng, ứng viên từ trường sẽ chất lượng tốt hơn, cần đào tạo lại ít hơn.
Thông qua thực tập lâm sàng, ngày hội việc làm, sinh viên tiếp xúc trực tiếp với công nghệ thực tế đang sử dụng (MRI, siêu âm 4D, hệ thống xét nghiệm tự động), những thách thức thực tiễn mà bác sĩ gặp phải hàng ngày, kỳ vọng thực sự của bệnh nhân. Điều này giúp người mới tốt nghiệp không phải “học lại từ đầu” mà chỉ cần “thích ứng”, rút ngắn thời gian từ 1 năm xuống vài tháng.
Khi các cơ sở y tế góp ý “chúng tôi cần kỹ năng X, Y, Z nhưng sinh viên không có”, trường có thể điều chỉnh chương trình ngay năm học tiếp theo, thay vì chờ 3-5 năm để nhìn thấy vấn đề qua dữ liệu thất nghiệp. Hệ thống đào tạo sẽ “lão hóa” chậm hơn, linh hoạt hơn trong việc đáp ứng nhu cầu thế nên những năm.
2. Về mặt thách thức
Khoảng hẫng nhân lực “khẩn cấp” không thể chờ
Ví dụ cụ thể: 180.000 ca ung thư/năm, nhưng chỉ 400 kỹ thuật viên xạ trị (cần 1.100-1.500 người). Nếu chỉ trông chờ vào hệ thống trường học (cần 4-6 năm), các cơ sở tiếp tục “chạy đua tuyên dụng” — tranh giành nhân viên giỏi từ nhau bằng lương cao. Chi phí cao, chất lượng không đồng đều. Thực tế là các cơ sở sẽ bị buộc phải tự tổ chức khóa đào tạo bổ sung, mentoring, chứng chỉ nội bộ để bù đắp ngay, chứ không thể chờ trường.
“Phối hợp” dễ nói, khó làm
Trên giấy, “các trường, bệnh viện, cơ sở y tế phối hợp” nghe lý tưởng. Thực tế: các bác sĩ quá bận để ngồi lại chi tiết với nhà trường, các trường bảo vệ tính “học thuật” của mình, các cơ sở có nhu cầu khác nhau. Kết quả là phối hợp dễ dàng chỉ thành “hình thức” — có những buổi gặp mặt nhưng ít hành động thực sự thay đổi chương trình.
Mất cân đối giữa các chuyên ngành
Nếu chỉ “chạy theo sức ép tức thời”, những lĩnh vực ít tiếng lên (y tế cộng đồng, phục hồi chức năng) sẽ bị bỏ ngỏ. Hệ thống chỉ “bổ sung xạ trị” vì nó có nhu cầu rõ ràng (180.000 bệnh nhân), nhưng các chuyên ngành khác cũng cần nhân lực mà không được chú ý.
Đào tạo “nhanh nhưng nông” có nguy hiểm
Các cơ sở có thể chỉ muốn nhân viên “sản xuất cao, tốn chi phí huấn luyện ít”, dẫn tới yêu cầu cắt giảm phần “khoa học cơ bản” trong chương trình. Nhân viên không hiểu nguyên lý sẽ mắc lỗi trong tình huống phức tạp, không thể tự điều chỉnh khi công nghệ thay đổi, dễ mắc sai lầm y đức.
Kết luận
Bài viết nắm bắt một xu hướng đúng: đào tạo y tế cần gắn với thực tiễn. Đây là bước tiến so với mô hình cũ.
Tuy nhiên, thách thức nằm ở thi hành, không phải ý tưởng. Không thể chỉ “góp ý” mà không “hành động”. Các cơ sở cần chủ động – tự tổ chức khóa đào tạo bổ sung, mentoring, chứng chỉ nội bộ – để bù đắp khoảng hẫng nhân lực ngay, thay vì chờ hệ thống trường học. Đây là cách duy nhất để tránh “chạy đua tuyên dụng” bền vững lâu dài.
EcoHealth triển khai các chương trình khám sức khỏe doanh nghiệp và khám tận nơi, với danh mục thiết kế theo đặc thù nguy cơ của từng đơn vị và báo cáo phân tích sức khỏe cấp tổ chức.
ECOHEALTH – LUÔN LẮNG NGHE CƠ THỂ BẠN
Địa chỉ: Tòa nhà EcoHealth, Số 4/4 Kim Đồng – Hoàng Mai – Hà Nội
Hotline tư vấn dịch vụ: 0823 888 981
Hotline chăm sóc khách hàng: 0859 888 981
